Puur natuur of een gekunstelde werkelijkheid? Een close reading naar de constructie van het begrip “natuur in Nederland” in de natuurdocumentaire De Nieuwe Wildernis (2013)

Abstract

Over de Nederlandse bluechip-natuurdocumentaire De Nieuwe Wildernis ontstond in 2013 de nodige controverse, omdat De Nieuwe Wildernis geen natuurgetrouw beeld geeft van het natuurgebied de Oostvaardersplassen en de daarbij horende problematiek. Door middel van close reading wordt duidelijk dat De Nieuwe Wildernis cinematografie inzet om dit natuurgebied groter voor te stellen dan het is en gebruikt timelapse om de dood op een prachtige wijze te tonen. Voice-over Harry Piekema stuurt de kijker hierin en stelt het seizoen winter voor als een ijskoud, meedogenloos en bar seizoen, waarin alleen een paar zwakke dieren de dood vinden. Diëgetisch geluid en muziek spelen in De Nieuwe Wildernis een begeleidende rol en verhogen de emotie bij de kijker. De Nieuwe Wildernis verhoogt weliswaar de natuurbeleving van de kijker en schetst daarbij een prachtig beeld van natuur in Nederland, maar moet daarvoor wel gebruik maken van een manipulatieve montage, waarbij de makers commerciële belangen van particuliere investeerders alsmede de houdbaarheid van hun product niet uit het oog verloren hebben.