Het advies is heilig (?)

Abstract

De coronapandemie verraste iedereen in Nederland. Van viroloog tot politicus. In een periode van weken belandde Nederland en de rest van de wereld in crisis die jaren zou voortduren. Eén van de onderwerpen interessant voor de bestuurskunde is de crisisbesluitvorming. Vele belangrijke besluiten voor de samenleving zijn voor een periode van ongeveer twee jaar gemaakt aan de hand van de adviezen van (medische) wetenschappers. In hoeverre hebben de bewindsvoerders die wetenschappelijke adviezen gevolgd? Welke factoren waren van invloed op de besluitvorming? De intentie was om deze vraag te beantwoorden: Hebben de factoren duur, mandaat, en de aard van adviezen een significante invloed op de opvolging van de COVID-19 OMT-adviezen door het kabinet? Dit wetenschappelijk onderzoek van de (crisis)besluitvorming is theoretisch ingebed. Verder zijn er drie (eventueel verklarende) factoren uit de literatuur gehaald om te testen voor de opvolging van adviezen door het kabinet. Duur aan de hand van politisering, mandaat aan de hand van caretaker conventions, aard aan de hand van prospect theory. Hierop is een kwantitatief onderzoek uitgevoerd met drie onafhankelijke variabelen en één afhankelijke variabele (de opvolging). De data zijn verzameld o.a. uit de digitale overheidsarchieven. Alle COVID-19 adviezen zijn gelogd, evenals alle besluitmomenten omtrent COVID-19. Alle variabelen zijn gekwantificeerd. Vervolgens zijn er een aantal correlatie toetsen uitgevoerd en een betrouwbaarheidsanalyse. De factoren duur en aard bleken een significante invloed te hebben op de opvolging van het kabinet. Dit bleek niet het geval voor mandaat. De factoren duur en aard hadden echter ook een significante correlatie met elkaar. De mogelijkheden voor vervolgonderzoek zijn: ditzelfde onderwerp kwalitatief te benaderen; het meenemen van de motivaties en gedachtes van de relevante personen in deze besluitvormingsketen; een vergelijkend onderzoek met meerdere casus zou ook nuttig kunnen zijn. Verbeterpunten voor dit onderzoek zijn o.a. de verfijning van de gebruikte statistische methoden, de correlatie tussen aard en duur en de afwezigheid van causatie.