Aristoteles' 'Rhetorica' als redmiddel voor de publieke besluitvorming

Abstract

Dit onderzoek zal aan de hand van de Rhetorica van Aristoteles een tweezijdig probleem trachten op te lossen. Enerzijds bestaat het probleem uit de afnemende kwaliteit van de besluitvorming in het publiek domein. Anderzijds wordt ook diegene die de retorische kunst gebruikt, naast de retorica als zodanig, ethisch verantwoordelijk voor deze afnemende kwaliteit gesteld. Deze twee zijden van dezelfde medaille schaar ik onder de noemer het ‘ivoren toren’-probleem, die potentieel schadelijk is voor de samenleving wanneer zij niet wordt opgelost. Een terugkomst van de retorische kunst in de academische wereld is een stap in de goede richting om dit probleem aan te gaan.

De retorische kunst kan deze beide problemen bestrijden door haar positie tussen de kunst en de wetenschap. Er is volgens Aristoteles een onveranderlijke, normatief juiste methode wanneer men de retorische kunst gebruikt, wat haar een wetenschap maakt. Daarnaast is zij toepasbaar op veranderlijke, specifieke situaties, wat haar een kunst maakt. Door middel van een expliciete behandeling van de publieksgerichte doelen van de retorica en de retorica als zodanig, zal duidelijk worden hoe de retorica de kwaliteit van de besluitvorming binnen het publieke domein kan verhogen. Aan de hand van een analyse naar de normatieve verantwoordelijkheden van de retor zal duidelijk worden waarom de retorische kunst terug moet komen binnen de academische wereld probleem aan te gaan.