'De feminist bepaalt?' De invloed van de actiegroepen Man Vrouw Maatschappij en Dolle Mina op wettelijke hervormingen ter bevordering van de emancipatie van de vrouw tussen 1968 en 1981

Abstract

Joke Smit luidde met haar artikel ‘Het onbehangen van de vrouw’ in 1967 de tweede feministische golf in Nederland in. Na de verwerving van het kiesrecht voor vrouwen had de emancipatie van de vrouw stilgestaan en daar moest volgens Smit en vele andere vrouwen verandering in komen. In dit onderzoek vergelijk ik de twee belangrijkste actiegroepen van de tweede feministische golf: Man Vrouw Maatschappij en Dolle Mina en hun invloed op wettelijke hervormingen. Deze vergelijking doe ik aan de hand van drie beleidsterreinen, namelijk het Emancipatiebeleid, Wet gelijk loon voor mannen en vrouwen en Wet afbreking zwangerschap. Ik beargumenteer dat Dolle Mina en Man Vrouw Maatschappij via verschillende strategieën vergelijkbare doelen hadden en door deze verschillen elkaar aanvulden in de strijd voor de emancipatie van de vrouw. Dit doe ik aan de hand van de theorie van macht van politicoloog Steven Lukes en de theorie over de totstandkoming van de politieke agenda van politicoloog John Kingdon. Doordat Dolle Mina en Man Vrouw Maatschappij op verschillende wijzen invloed op de politieke agenda uitoefenden versterkten zij elkaar. Dit blijkt uit een historisch bronnenonderzoek naar bronnen uit de archieven van Dolle Mina en Man Vrouw Maatschappij, zoals notulen van vergaderingen, documentatie, statuten en stukken betreffende acties. De invloed op de politiek onderzoek ik door gebruik te maken van kamerstukken en handelingen van de Eerste en Tweede Kamer der Staten-Generaal. Een vergelijkend onderzoek naar deze twee belangrijke actiegroepen laat zien dat de tweede feministische golf gedeeltelijk succesvol is geweest, maar dat de emancipatie van de vrouw nog niet voltooid is.