De effectiviteit van Rots en Watertraining op het verminderen van het vertonen van pestgedrag onder vmbo-scholieren: Zelfcontrole als mediator

Abstract

Achtergrond: Scholieren die pestgedrag vertonen lopen een verhoogd risico op het ontwikkelen van depressieve gevoelens en het vertonen van antisociaal gedrag. Rots en watertraining (R&W) is gericht op het verminderen van pestgedrag onder scholieren door het verhogen van hun zelfcontrole. Doel: In deze studie werd de effectiviteit van R&W op het verminderen van pestgedrag onder vmbo-scholieren onderzocht. Daarnaast werd onderzocht of zelfcontrole een mediator is in het verband tussen R&W en pestgedrag. Methode: Eerste klas vmboscholieren (660 jongens en 631 meisjes) met een leeftijd van 11 tot 15 jaar (M = 12,81, SD = 0,66) werden verdeeld in vier condities: ‘licht’ (een kernteam van leraren is getraind in R&W), ‘standaard’ (het hele schoolteam is getraind in R&W), ‘plus’ (het hele schoolteam is getraind en ouders zijn betrokken) of de ‘controleconditie’ (gebruikelijk anti-pestbeleid). Scholieren vulden een vragenlijst in om pestgedrag, gemeten met de ‘Olweus Bully/Victim-vragenlijst’, en zelfcontrole, gemeten met de ‘Self-Control Scale’ en de ‘Monetary Choice-Vragenlijst’, te onderzoeken. Resultaten: ANCOVA toonde aan dat de conditiegroepen niet verschilden in pestgedrag op de nameting, waarbij gecontroleerd werd voor pestgedrag op de voormeting. Verder bleek uit mediatieanalyse, onderzocht met de mediatiemethode van Baron en Kenny (1986), dat zelfcontrole geen mediator is in het verband tussen R&W en pestgedrag. Discussie: Huidig onderzoek wijst uit dat R&W niet effectiever is in het verminderen van pestgedrag dan het gebruikelijke anti-pestbeleid en dat zelfcontrole niet fungeert als mediator in dit verband. De implementatie van R&W op vmbo-scholen voor het verminderen van pestgedrag wordt niet aanbevolen.