Terrorisme als uitkomst voor de identiteitscrisis van de NAVO

Abstract

Na de aanslagen van 9/11 mengde de Noord-Atlantische Verdragsorganisatie (NAVO) zich op een actieve wijze in de strijd tegen terrorisme. Dit is opvallend, aangezien terrorisme niet haar oorspronkelijke bestaansreden was: deze was na het uiteenvallen van het Warschaupact verdwenen. De alliantie hield niet op te bestaan en was opzoek naar een nieuwe bestaansreden. Dit was niet makkelijk in een tijd van mondiale wanorde waarin de veiligheidsverhoudingen zich aan het herschikken waren. Terrorisme was geleidelijk aan het terugkeren in de maatschappij. De NAVO had dit gevaar nog niet onderkend, tot 11 september 2001 toen de Verenigde Staten (VS) op eigen grondgebied werden aangevallen. De NAVO toonde zich vanaf het eerste moment solidair aan de VS en voerde artikel 5 van het Noord-Atlantische verdrag in. Dit betekende dat ze de VS zou steunen in de maatregelen en militaire acties die ondernomen zouden worden in de strijd tegen terrorisme. De NAVO mengde zich actief in de strijd tegen terrorisme, maar werd in haar mogelijkheden beperkt door de VS. De NAVO besloot echter door te zetten en de strijd met het terrorisme aan te gaan. Zij diende haar keuze echter wel te verantwoorden en poogde dit veelvuldig door te securitiseren in haar speech act, bestaande uit persverklaringen en toespraken over terrorisme. In de speech act werd gesecuritiseerd door een discours te vormen, een vijandbeeld te creëren en de bescherming van burgers te benadrukken. Door deze mate van securitisering en hiermee terrorisme tot haar nieuwe bestaansreden te maken, slaagde de NAVO erin haar inmenging in de strijd tegen terrorisme te verantwoorden en te bewijzen dat ze onmisbaar was in de veranderde wereldorde.