Propaganda: Een tekstanalyse van communicatieboodschappen van IS en Defensie

Abstract

In dit onderzoek is een tekstanalyse gedaan van de communicatieboodschappen van twee organisaties die veel verschillen maar ook overeenkomsten hebben: terroristische organisatie IS en niet-terroristische organisatie Defensie. Er is gekeken naar de communicatieve strategieën die gebruikt zijn in de werving van beide organisaties op tekstueel niveau met behulp van een functionele analyse en op inhoudelijk niveau op basis van de Quest for Significance theorie. Hier is uit gebleken dat de wervingsstrategieën van beide organisaties als doel hebben dat de lezer tot actie overgaat, maar de manier waarop dit in de propaganda verwerkt is, verschilt. IS poogt de lezer namelijk hoofdzakelijk te activeren om in beweging te komen, terwijl Defensie de lezer voornamelijk wil overtuigen van haar denkbeelden. Beide organisaties bieden bovendien in hun propaganda manieren van zingeving van het leven als strategie om zoekende jongeren aan te spreken, door te verwijzen naar een eventueel te behalen heldenstatus of hogere levensdoelen. De bevindingen van dit onderzoek bieden inzicht in de manipulatieve werking van propaganda en kunnen gebruikt worden voor het opstellen van preventiemaatregelen om kwetsbare jongeren minder vatbaar te maken voor propaganda.